Dystans pomiędzy Brooklynem a Kopenhagą wydaje się nie mieć znaczenia, gdy do twórczej gry wchodzi talent, zapał, wizja, a nade wszystko chęć objawienia światu swojej pracy. Tobias Wilner stworzył Blue Foundation wzorując się na The Fall i stale rotującym składzie muzyków, co ma na celu pobudzanie kreatywności, oraz unikanie zastania i powielania schematów. Jest wiele zespołów udanie działających w ten sposób – wystarczy wspomnieć o Swans, A Place to Bury Strangers czy Night Beats; ale gdy Wilner odnalazł bratnią duszę w osobie Bo Rande, już tak łatwo go nie wypuścił. Amerykanin i Duńczyk tworzą od kilkunastu lat trzon Blue Foundation, ale roszady pozostałych muzyków nadal przynoszą ożywczy powiew w ich twórczości.

Nie inaczej jest przy okazji premiery ich nowego albumu zatytułowanego „Close to the Knife”. Powstawał on trzy lata, w kilku miejscach na Ziemi, przy udziale całkiem innego zestawu współpracowników, niż jego bardzo udany poprzednik „Silent Dream”. Co prawda oba te krążki dzieli aż sześć lat, a po drodze także przerwa na pandemię i lockdown, ale dłuższy okres oczekiwania na nowy materiał wziął się skądinąd: „Close to the Knife” przynosi bardzo ciekawą woltę w stylistyce zespołu, która otwiera przed Blue Foundation zupełnie nową ścieżkę do dalszej wędrówki. Po ponad dwóch dekadach opierania swojego brzmienia na elektronice, Blue Foundation wyraźnie zwracają się w stronę wiodącej roli instrumentów analogowych.

Gdy porównamy „Close to the Knife” z oddalonym o prawie ćwierć wieku debiutem Blue Foundation można pytać, czy to ten sam zespół? Przecież te dwa krążki brzmią zupełnie inaczej. Na początku Wilmer stawiał na trip-hopowe future jazzowe rozwiązania, sampling i pracę beat-maszyn, tak obecnie wizytujemy świat o jakże rozmytym zabarwieniu vintage, kłaniający się brzmieniom dream-popowym, lynchowskiej oniryczności, a nawet falom shoegazowej introwertyczności. Innymi słowy z zespołu, który na starcie brzmiał jak Portishead czy DJ Vadim, dziś mamy formację, której sound bardziej przypomina The Raveonettes, Chromatics, czy Still Corners. A przecież po drodze przeszliśmy przez wiele kontrastujących wzajemnie komnat.

Na tym właśnie polega siła Blue Foundation i cała ich filozofia. Wilner i Rande nie chcą stać w miejscu w przeżuwać po raz kolejny tej samej gumy, lecz cały czas tasować zebrany wokół siebie talent, a co za tym idzie ich dynamikę, stylistykę i poszczególną kontrybucję. Przez te 25 lat Blue Foundation przynosiło nam płyty bardzo odmienne, a mimo to magicznie ze sobą tożsame, obserwujące zmieniający się świat i odbijające jego oblicze w alternatywnych zwierciadłach. Czyż nie analogiczną transformację przechodził przez lata zespół-kolektyw Archive? Podobieństwo jest wręcz uderzające; aczkolwiek, różnica polega na tym, że Archive szło za instynktem i żywiołem, a Blue Foundation od początku mieli to zaplanowane.

Atmosfera „Close to the Knife” nie jest czymś zupełnie nowym w muzyce Blue Foundation, ale nigdy nie była aż tak wyraźnie wysunięta na pierwszy plan. Dream pop był już obecny w ich muzyce, ale tu stanowi sedno całego albumu. Mniej tu taneczności i porywającej rytmiki, a więcej miasteczka Twin Peaks, eteryczności Cocteau Twins, snu na jawie i kolejnych faz budzenia się i zasypiania. Pod żadnym pozorem nie jest to krążek nudny – to rzecz do wielokrotnego odsłuchu i kontemplacji wszystkich pieczołowicie zgromadzonych szczegółów i smaczków, intymności, gry wyobraźnią, skojarzeniami i marzeniami. To muzyka stworzona do podziwiania na żywo w małym klubie, do czego będziemy mieć okazję już w październiku.

JAKUB OŚLAK

BLUE FOUNDATION - Warszawa, Hybrydy, 13.10.2025

Bilety: https://www.livenation.pl/blue-foundation-tickets-adp1438789